DESIGN | Klassieker Ventosa: lamp op een zuignap - Wonen&Co
design, lamp, verlichting, ventosa, wonen&co

DESIGN | Klassieker Ventosa: lamp op een zuignap

31 oktober 2018 3 min leestijd Geen reacties

Aanvankelijk was deze lamp de oplossing van een probleem. Dat probleem was: hoe kunnen we een etalage verlichten? Het antwoord was: met een schijnwerper op een zuignap. De naam werd dus vanzelfsprekend Ventosa, Italiaans voor zuignap.

Al snel werd de lamp populair voor huiselijk gebruik. Het was namelijk een razend praktisch ontwerp: je kon de zuignap overal op vastzetten, zelfs aan de telefoon of je voorhoofd, als dat net even handig uitkwam. Om de veelzijdigheid van de mini-schijnwerper te promoten, ging de producent een samenwerking aan met Johnny Walker: zelfs op een fles whisky zou de zuignap zich goed hechten, getuige de foto’s in advertenties.

De Ventosa zag het levenslicht in 1962 en is een gezamenlijk ontwerp van de broers Achille en Pier Giacomo Castiglioni. ,,Een experimentele en verstelbare schijnwerper’’, omschrijft Achille de lamp. Zelf stond hij bekend als een nieuwsgierige, onconventionele ontwerper, speels als een kind. Het idee om in de reclamecampagne de lamp op een voorhoofd te presenteren, moet bijna wel van hem afkomstig zijn geweest.

In 1962 is ook Flos ontstaan, opgericht door Dino Gavina. Dino wilde experimenteren met nieuwe materialen en lichtconcepten. Bovendien wilde hij jonge pioniers als de Castiglioni-broers graag de kans geven zich te ontwikkelen. De broers spelen dan ook een belangrijke rol in de geschiedenis van Flos.

De Ventosa bleef tot 1965 in productie. Ter ere van de honderdste geboortedag van ontwerper Achille Castiglioni is de zuignap dit jaar tijdens de Salone del Mobile in Milaan gepresenteerd in een speciale heruitgave, samen met zijn broertje (of zusje, zo je wilt) de Nasa. De Ventosa van toen was van metaal, die van nu is van silicium en de gloeilamp is vervangen door een ledlamp.

De ontwerper

Achille Castiglioni is één van drie broers die allen hun sporen verdiend hebben in het moderne design, terwijl hun vader aan de Dom van Milaan werkte als beeldhouwer. Achille werd geboren in 1918, nu dus exact honderd jaar geleden.

Als designer ontpopte hij zich als een creatieve geest die graag buiten gebaande paden dacht

Als designer ontpopte hij zich als een creatieve en vrije geest die graag – en vooral – buiten gebaande paden dacht. Met name in de samenwerking met zijn broer Pier Giacomo spatte de creativiteit ervan af. Met de dan juist opgerichte firma Flos vinden de broers een waardige partner voor het produceren van hun lichtontwerpen.

In 1968 stierf Pier Giacomo, nog maar 55 jaar oud. Een jaar later gaf Achille aan dat hij ermee ging stoppen. Piers dood had hem diep getroffen. Toch pakte hij ruim twintig jaar later de draad weer op met onder meer het ontwerp voor een kast, bestek en weer een lamp. Achille Castiglioni stierf in 2002 op 84-jarige leeftijd. De Castiglioni-studio is bewaard gebleven en is nog steeds te bezoeken als museum.

TEKST JANINE HOEKSTEIN 

 

Bekijk ook de klassieker Opal Lammele, een lamp gemaakt van gezandstraald opaalglas, messing en een mat gelakt metalen scherm, dat doet denken aan lamellen. En lees hier alles over de Einpunktstuhl, een klassieker die zijn naam dankt aan die ene schroef die de zitting aan het onderstel verbindt. Of lees over de ontstaansgeschiedenis van de Bow Chair, een pareltje gemaakt van gebogen hout.

Geen reacties

Laat een reactie achter

×